Informeer je
Voor je vertrekt naar de plek van je dromen, stap je best eerst naar je belastingkantoor. Zo kom je te weten hoe je in orde blijft met je belastingen. Daarnaast moet je ook langsgaan bij de socialezekerheidsinstellingen of de dienst voor Overzeese Sociale Zekerheid.
Belastingen
Als je in het buitenland wil werken, moet je voor je vertrek zeker contact opnemen met een belastingkantoor in je buurt. Waarom? Wel, het belastingkantoor:
- zegt wat je voor je vertrek precies moet doen om aan je fiscale verplichtingen te voldoen (zo zal je bijvoorbeeld een "aangifteformulier lopend jaar speciaal" moeten aanvragen);
- adviseert je over het al dan niet overzetten van je domicilie en het afronden van je lopende belastingzaken;
- verwijst je, indien nodig, door naar andere instanties;
- legt uit in welk land je zal belast worden.
In welk land je precies zal belast worden, is een ingewikkelde vraag die afhangt van verschillende factoren. Ga je werken in een land dat behoort tot de Europese Economische Ruimte (EER) of ermee geassocieerd is? Dan kunnen we je alvast de volgende info meegeven. Let op: dit is algemene info. Check steeds bij je belastingkantoor hoe het voor jou individueel zit.
- Algemene regel:
- Je beroepsinkomen wordt belast in het land waar je werkt.
- Onroerende inkomsten worden belast in het land waar het onroerend goed is gelegen.
- Roerende inkomsten worden belast in je woonland.
- Regel voor grensarbeiders (je werkt in een buurland maar keert tenminste eenmaal per
week terug naar België, waar je woont):
- Algemeen: je beroepsinkomen wordt belast in het land waar je werkt.
- Opmerking 1: er gelden andere regels als je
- in meerdere landen werkt, of
- bij de luchtvaart werkt, in het onderwijs werkt of als chauffeur, vertegenwoordiger of schipper werkt.
- Opmerking 2: ben je een niet-werkende grensarbeider (gepensioneerd, arbeidsongeschikt) in Nederland, dan betaal je ál je belastingen in België.
- Regel voor gedetacheerden (je wordt door je werkgever in België tijdelijk (= maximum 5 jaar)
naar een ander land gestuurd om daar te werken):
- Je beroepsinkomen wordt normaal gezien belast in het land waar je tijdelijk werkt. Beantwoord je niet aan bepaalde voorwaarden, dan wordt je beroepsinkomen toch belast in België. Meer info vind je op socialsecurity.be.
Sociale zekerheid
Wat je moet doen om in het buitenland van sociale zekerheid te genieten en welke uitkeringen je precies kan krijgen, hangt af van de vraag waar je gaat werken:
- in een land dat behoort tot de Europese Economische Ruimte (EER) of ermee geassocieerd is, of
- in een land dat niet behoort tot de EER.
Binnen de EER
Algemene regel: als je in een ander EER-land gaat werken, ben je niet meer in België verzekerd voor de sociale voorzieningen. Je valt onder het socialezekerheidssysteem van het nieuwe land en moet daar je bijdrages betalen. Maar, je kan een aantal rechten die je opbouwde in België wel meenemen.
Om dit allemaal te regelen, moet je -na je aankomst in het nieuwe land- een aanvraag indienen bij de verschillende socialezekerheidsinstellingen. Kan je aan deze instanties formulieren voorleggen, dan zal die aanvraag sneller verlopen.
Welke formulieren heb je nodig en waar kan je ze verkrijgen? Een overzicht:
- U2-formulier:
- Ben je uitkeringsgerechtigd werkzoekend, dan kan je werkloosheidsuitkering voor 3 maanden meenemen als je naar een land gaat dat tot de Europese Economische Ruimte (EER) behoort of ermee geassocieerd is.
- Hiervoor heb je het U2-formulier nodig. Je kan het downloaden op de RVA-site (Documentatie > Formulieren - attesten > Per nummer > aanvraag U2) of het afhalen in een RVA-kantoor.
- Vul het al in voor je naar het buitenland vertrekt en bezorg het ten laatste 7 kalenderdagen na je aankomst aan de plaatselijke tewerkstellingsdienst.
- E 100-reeks: voor uitkeringen bij ziekte en zwangerschap. Te verkrijgen bij je ziekenfonds.
- E 200-reeks: voor de berekening en uitbetaling van pensioenen. Te verkrijgen bij de Rijksdienst voor pensioenen (www.onprvp.fgov.be).
- E 400-reeks: voor gezins- en kinderbijslagen. Te verkrijgen bij je kinderbijslagfonds.
De algemene regel is dus dat je onder het socialezekerheidssysteem valt van het land valt waar je werkt. Maar er zijn ook specifieke regels:
- Voor grensarbeiders (je werkt in een buurland van België en keert tenminste eenmaal per week
terug naar België, waar je woont):
Dan val je ook onder het socialezekerheidsstelsel van het land waar je werkt, maar er gelden bijzondere voorschriften voor uitkeringen bij ziekte en werkloosheid. - Voor gedetacheerden (je wordt door je werkgever in België tijdelijk (= maximum 5 jaar) naar een
ander land gestuurd om daar te werken):
Dan blijf je in principe onder het socialezekerheidsstelsel van België vallen en heb je recht op geneeskundige verzorging in het land waar je tijdelijk werkt. Maar, er gelden bijzondere voorschriften voor bepaalde uitkeringen zoals kinderbijslag.
Buiten de EER
Als je buiten de EER werkt, val je wellicht onder het socialezekerheidssysteem van het nieuwe land en moet je daar je bijdrages betalen.
We zetten op een rijtje wat je zeker moet doen om je sociale zekerheid te regelen:
- Stap naar de Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening (RVA) om te informeren naar je werkloosheidsuitkering. Zo is het belangrijk om te weten of de periode die je in het buitenland werkt meetelt voor je recht op werkloosheidsuitkering in België. De adressen van RVA-kantoren (ook werkloosheidsbureaus genoemd) vind je op rva.be.
- Stap naar de de mutualiteit om te informeren naar je uitkeringen bij ziekte of zwangerschap als je in het buitenland verblijft. Check of je eventueel bijbetalingen moet doen.
- Bekijk je arbeidscontract met de werkgever en ga na of aanvullende verzekeringen voor arbeidsongeschiktheid, repatriëring en burgerlijke aansprakelijkheid nodig zijn. Check ook of je een lokaal arbeidscontract hebt of een Europees contract met Europese afdrachten.
Als je gaat werken in een land dat niet tot de EER behoort, is het veelal een goed idee om zelfstandig een aantal verzekeringen af te sluiten. Dit kan door je aan te sluiten bij de Dienst voor Overzeese Sociale Zekerheid (DOSZ). Via het DOSZ heb je de mogelijkheid om je in het buitenland te laten verzekeren voor:
- pensioen
- ziekte en invaliditeit
- geneeskundige zorgen
- overlijden
- een aantal aanvullende domeinen
Meer info?
- Neem eens een kijkje in de online paperassenbank. Via deze handige databank ontdek je hoe het zit met je kinderbijslag, wachttijd, uitkering, ziekteverzekering, belastingen en vereiste documenten. Niet alleen als je tegen betaling werkt in het buitenland, maar ook als je er vrijwilligerswerk doet, stage loopt of studeert.
- Heb je vragen over je rechten in een land dat tot de EER behoort of ermee geassocieerd is? Stel ze online aan de juristen van de wegwijzerdienst.
- Zit je met vragen over een land dat niet tot de EER behoort of er mee geassocieerd is? Neem contact op met de ambassade van dat land. Een adressenlijst van alle ambassades vind je op www.diplomatie.be.