Je woorden verraden je geslacht
De informatie in dit artikel is mogelijk verouderd.
Mannen en vrouwen praten niet enkel alsof ze van verschillende planeten komen. Ze schrijven ook helemaal anders. Laat het maar aan een geslachtsloze computer over om daarachter te komen. In meer dan 80 procent van de gevallen kan een computerprogramma achterhalen of de auteur van een tekst mannelijk of vrouwelijk is.
"Een getrouwd stel zit in de wagen wanneer de vrouw aan haar man vraagt: "Wil je even stoppen om koffie te drinken?". "Nee, dank je," antwoordt de man. Dus stoppen ze niet. Het resultaat? De vrouw, die wel zin had in koffie, is kwaad omdat ze het gevoel heeft dat haar mening er niet toe doet. De man begrijpt niet waarom z'n vrouw boos is en raakt gefrustreerd."
Deborah Tannen, professor linguïstiek aan Georgetown University, toont met dit voorbeeld dat mannen en vrouwen een verschillende communicatiestijl hebben. "Het is duidelijk dat de man niet begrijpt dat zijn vrouw geen onmiddellijk antwoord wil. Zij wil een 'onderhandeling' starten. De vrouw heeft dan weer niet door dat als haar man zegt: "Nee, dank je", hij daarmee gewoon aangeeft dat het niet hoeft, en niet dat het niet kan."
Relatie versus status
Wetenschappers hebben de afgelopen jaren heel wat onderzoek verricht naar de verschillen in gesproken communicatie tussen man en vrouw. Intussen is iedereen het erover eens: vrouwen praten hoofdzakelijk om een band te creëren met hun gesprekspartner, mannen om te onderhandelen over hun status en positie. Wat de onderzoekers verraste, is dat die verschillen ook tot uiting komen in de geschreven taal . Niet enkel in informele teksten, zoals brieven en e-mail, maar zelfs in wetenschappelijke rapporten.
Shlomo Argamon, van het Illinois Institute of Technology, ontwikkelde samen met zijn onderzoeksteam een computerprogramma Winnow. Dat kan in 4 van de 5 gevallen achterhalen of de auteur van een tekst mannelijk of vrouwelijk is. Argamon liet z'n computerprogramma 566 boeken en artikels analyseren. Deze lukraak samengestelde lijst bevatte zowel fictie als non-fictie: romans, biografieën, kortverhalen, essays, geschiedenis- en wetenschapsboeken en encyclopedische uittreksels.
Betrokken versus informatief
Wat blijkt? Vrouwen gebruiken meer persoonlijke voornaamwoorden (ik, jij, zij, hun, ikzelf). Vrouwen hebben dus een betrokken stijl: ze schrijven over relaties . Mannen gebruiken meer woorden die zaken identificeren (een, de, die, dat) of kwantificeren (een, twee, meer). Mannen houden er een informatieve stijl op na: ze schrijven over voorwerpen.
Tannen hoopt dat Argamons onderzoek communicatieproblemen tussen mannen en vrouwen op de werkvloer zal helpen oplossen. "E-mail, brieven, rapporten leiden eerder tot miscommunicatie dan een gesprek. De schrijver is niet aanwezig om onmiddellijke verheldering te brengen. Verder ontbreken ook toonhoogte, gezichtsuitdrukking en andere lichaamstaal. Dit rapport brengt daar verheldering in."
Argamon beweert dan weer dat het onderzoek ook grote implicaties kan hebben voor onze maatschappij en opvoeding . "Een mogelijkheid? Handboeken aangepast aan het geslacht. Jongens en meisjes zouden dan een apart handboek hebben dat hun specifieke leerstijl aanspreekt."
Elke Duprez
Het onderzoek (pdf): http://ir.iit.edu/~argamon/GenderLLC04.pdf
Hoe schrijf jij? Test jezelf -geldt wel enkel voor het Engels: http://www33.brinkster.com/echoloc8/Default.asp
