Stemmen spreken
De informatie in dit artikel is mogelijk verouderd.
Wie denkt dat een eerste indruk vooral draait om de juiste outfit, een vlot kapsel en dito oneliner, die moeten we teleurstellen. Toegegeven, 'a bad hairday' helpt niet, maar er zijn argumenten die luider klinken. De stem bijvoorbeeld. Iedere vogel zingt zoals hij gebekt is. Zo ook de mens.
Uren werk besteden sommige managers aan een presentatie. Ieder woord kennen ze uit het hoofd, elke slide is getimed. Alleen is de inhoud maar een klein aspect van wat een publiek geboeid houdt. Slechts 7% van de communicatie wordt bepaald door de woorden die we uitspreken, 55% door onze lichaamstaal en maar liefst 38% door de klank van onze stem.
Een stem bevat immers naast linguïstische info -woorden zeg maar- ook een heleboel niet-linguïstische info:
- Je kan iemand identificeren op basis van zijn stem. Elke stem is uniek. Net zoals er een 'fingerprint' bestaat, is er ook zoiets als een 'voiceprint'. Je hoeft iemand niet te zien om hem te herkennen. Z'n stem horen volstaat.
- Op basis van iemands stem vorm je je een beeld van die persoon. Onderzoek wijst uit dat de luidheid en toonhoogte van een stem een waardeoordeel met zich meedragen.
- zachte stem = onderwerpend
- luide stem = dominant, extravert
- lage en zachte stem = neerslachtig
- luide en lage stem = machtig, overtuigend
- Een stem zegt iets over de emotionele toestand van de spreker.
- Ben je onzeker en angstig, dan ga je sneller spreken.
- Bij lichtvoetige thema's hoort een stijgende toonhoogte.
- Heb je iets neerslachtigs mee te delen, dan zal je toonhoogte lager liggen.
- Een stem informeert over de somatische conditie. Als iemand met een hese stem spreekt, dan hoor je meteen: 'die man heeft iets in z'n keel'. In dat geval kan je er donder op zeggen dat na 5 minuten het hele publiek zit te kuchen.
- Een stem lokt altijd een esthetisch oordeel uit. Dat oordeel is subjectief en afhankelijk van de situatie of context. Bij een winteravond voor de open haard hoort een zwoele stem. Een wetenschappelijk rapport associeer je veeleer met een neutrale stem.
Piet Ceuppens, stemcoach bij de VRT, vat het als volgt samen: "Je oordeel over iemand vorm je de eerste seconden dat je die persoon ontmoet. Naast uiterlijk speelt geluid een belangrijke rol. Dat geldt ook als je voor een groep moet spreken." Enkele tips om je geluid te 'optimaliseren'.
- Doe geen poging om je stemtoonhoogte kunstmatig aan te passen. Concentreer je op de inhoud, dan volgt die buigzaamheid vanzelf. Ben je goed voorbereid -en niet zenuwachtig- dan valt je toonhoogte onmiddellijk goed. Zo natuurlijk mogelijk spreken is de boodschap.
- Heb je je zenuwen niet onder controle, dan vermindert de speekseltoevoer en krijg je een plakkerige mond. Drink water om dat te vermijden.
- Zenuwachtigheid beïnvloedt de buigzaamheid van je stem: je klinkt veel vlakker en monotoner. Stemvorming of -training zal je in dit geval niet helpen, een cursus 'Hoe bedwing ik mijn zenuwen' is eerder aangewezen.
- Natuurlijk kan je om een publiek te boeien een aantal accenten toepassen:
- Luidheidsaccent: Beklemtoon iets in je zin door wat luider te praten.
- Melodisch accent: Leg de nadruk op bepaalde woorden door ze hoger uit te spreken.
- Temporeel accent: Pauzeer even net voor de clou komt: 'and the winner is...'
http://www.rondjestem.com/html/stem.html
http://www.lichaamstaal.com/toon.html
http://www.managersonline.nl/cgi-bin/newspro3/...
