Virtuele verslaving
De informatie in dit artikel is mogelijk verouderd.
Real time jagen, virtuele huwelijken en cyberseks. Het zijn maar enkele van de grenzeloze toepassingen van het wereldwijde web. Voor sommigen een onschuldig en ontspannend intermezzo. Voor anderen een tijdverslindende en verslavende roes. Of hoe een nepwereld echter kan lijken dan de realiteit.
Je kan het zo gek niet bedenken of het kan op het internet. Grensverleggend heet dat. Letterlijk, want vaak wordt het onderscheid tussen de echte en virtuele wereld erg klein.
Een voorbeeld.
De website www.live-shot.com biedt sinds kort real time, on line jagen. Op het Texaanse landgoed van John Lockwood lopen schapen, antilopen en zwijnen, speciaal gefokt voor de jacht. Lockwood zette een aantal webcams neer, koppelde die aan jachtgeweren en biedt internetters de mogelijkheid om een bloedbad aan te richten. Voor wat inschrijfgeld en ongeveer 160 dollar per neergeschoten dier mag je je uitleven. Niet alleen dierenrechtenorganisaties reageren verontwaardigd, ook de meeste jagersverenigingen keuren het initiatief af en noemen het onethisch. De Texaanse overheid werkt aan een verbod.
Vivienne
Deze grensvervaging tussen wat reëel en irreëel is, is typerend voor het internet. Hoe echt zijn bijvoorbeeld virtuele sociale contacten? Verlegenheid en sociale angst spelen in cyberspace geen rol bij het kennismaken. Grenzen van tijd en ruimte zijn er niet. Internet is 24 uur op 24 beschikbaar, en er is altijd wel iemand met wie je kan chatten. En wie zichzelf in het echte leven maar niks vindt, kan zich een fictief personage aanmeten. Stuk voor stuk kenmerken die internetverslaafden als voordelen benoemen. Dat blijkt uit een studie van het Nederlandse IVO, instituut voor Onderzoek naar Leefwijzen & Verslaving. Meer nog, de ondervraagde internetgebruikers hebben het gevoel meer waardering te krijgen van hun internetvrienden dan van hun echte vrienden.
Daar wordt slim op ingespeeld door handige marketingjongens. Neem nu Vivienne. Ze houdt ervan meegenomen te worden naar kroegen en bioscopen. Ze is gek op snoep en bloemen en ze spreekt maar liefst zeven talen. O… en ze bestaat niet. Vivienne is een virtuele vriendin. Voor slechts 5 dollar per maand stuurt ze je sms'jes, mailtjes en belt ze je af en toe onverwacht op. Je kan er zelfs een virtueel huwelijk mee aangaan. Al levert het je geen cyberseks op. Vivienne kleedt zich immers nooit uit. Ze wil gebruikers in Moslimlanden niet choqueren.
Obsessie
Denk nu niet meteen dat je verslaafd bent als je regelmatig enkele uren voor je pc vertoeft. "Iedere surfer vertoont wel eens symptomen", zegt onderzoeker Gert-Jan Meerkerk. "Voor de internetter die de controle verliest worden de geneugten obsessies. Andere zaken moeten wijken, en ook wanneer deze mensen niet on line zijn, zijn ze ermee bezig." De studie wijst uit dat vooral mensen met relatieproblemen en depressies en eenzame, kwetsbare surfers ten prooi vallen aan deze verslaving.
Gokverslaafden, seksverslaafden en alcoholisten kunnen naar gespecialiseerde therapeuten. Maar wat als je lijdt aan "dwangmatig internetgebruik"? In het Brugmann-ziekenhuis is er sinds kort een therapeut voor internetverslaafden. Serge Minet begeleidt mensen die meer tijd doorbrengen achter hun computer dan goed voor hen is. Minet: "Toen ik het internet ontdekte, ben ik om 3 uur in de namiddag beginnen surfen. Om drie uur 's nachts kreeg ik honger en besefte ik dat ik nog moest eten. Ik ben niet verslaafd, maar ik stel vast dat het tijdsbesef snel verdwijnt."
Elke Duprez
Website van het IVO waarop je het onderzoeksrapport en een zelftest voor internetverslaving vindt: http://www.ivo.nl
Officiële Vivienne-site: http://www.v-girl.com/home.htm
Brugmann-ziekenhuis:
http://www.uvc-brugmann.be
